|
ÖDEME ARAÇLARI:
|
İnternet üzerinden güvenli bir şekilde ödeme yapılabilmesi için pek çok
araç geliştirilmiştir.
Kredi Kartı
Kredi kartının tüm dünyada standart bir ödeme altyapısına sahip olması ve
kullanıcı kitlesinin genişliği Internet üzerinden yapılan alışverişlerde
en çok kullanılan ödeme yöntemi (Türkiye'de tek yöntem) olmasını
sağlamıştır. Alışveriş sırasında kredi kartı bilgilerinin üçüncü
şahıslarca ele geçirilmesinin önlenmesi amacıyla bu bilgilerin
şifrelenmesi esasına dayanan SSL ve SET protokolleri kullanılmakta,
böylece alışveriş güvenliği kolaylıkla sağlanmaktadır.
Elektronik Para
Elektronik para Internet'te kullanılmak üzere geliştirilmiş para
birimidir. Elektronik para günlük hayatta kullanılan mağaza çeklerinin
Internet ortamındaki karşılığı olarak değerlendirilebilir. Bu sistemden
yararlanmak isteyen kişilerin ilk olarak elektronik para hizmeti sunan
şirketler tarafından geliştirilen özel yazılımlardan birini
bilgisayarlarına yüklemeleri ve o şirketle çalışan bir bankada hesap
açtırmaları gereklidir. Bundan sonra elektronik para ile anlaşmalı
mağazaların sitelerinden veya kendisi gibi elektronik para yazılımını
kullanan diğer taraflar ile sanal alışveriş yapabilirler. Elektronik para
yazılımı, istenilen miktarda paranyn bir banka hesabından çekilerek,
Internet üzerinden yapılacak harcamalarda kullanılmak üzere elektronik
ortamda saklanmasını sağlar. Her elektronik paranın normal hayatta olduğu
gibi bir seri numarası vardır. Internet üzerinden bir harcama yapıldığında
belli seri numaralı elektronik paralar alışveriş yapanın bilgisayarından
silinerek alışveriş yapılan bilgisayara geçirilir. Bu şekilde, para akışı
aynen günlük hayatta olduğu gibi gerçekleştirilir. Türkiye'de bu sistem
henüz uygulamaya geçmemiştir. Dünyada elektronik para hizmeti veren bazı
kuruluşlara örnek olarak CyberCash (www.cybercash.com), DigiCash (www.digicash.com)
verilebilir.
Elektronik Çek
Elektronik çek, elektronik ticaret gerçekleştiren sitelerin ödemeleri çek
olarak kabul etmelerini ve işleyebilmelerini sağlayan bir ödeme
sistemidir. Elektronik çek, ABD'de Financial Services Technology
Consortium (www.fstc.org) tarafından SDML, Signed Document Markup Language,
adı verilen bir işaretleme dili kullanılarak geliştirilmiştir. Elektronik
çek sisteminde, ödemeler kredi kartı olmadan banka hesabı bilgilerinin
gerekli olanlarının elektronik ticaret sitesine girilmesi yoluyla yapılır.
Kullanıcı bir anlamda ticaret sitesine çek keserek ödeme yapmış olur.
Bankadaki sistemler yapılan transferleri her gün temizleyerek bahsedilen
hesapta alışverişin tamamlanması için gerekli şartların yeterli olup
olmadığını kontrol ederler ve bu durumdan elektronik ticaret sitesini
şifreli kanallarla haberdar ederler. Bu işlemler takas merkezi olarak
adlandırılan finansal kurumlar tarafından da yürütülebilir. Kullanılması
kolay bir sistem olmakla birlikte, daha yaygın kullanımı için gerekli
sistemlerin finans sektörü tarafından kabul görmesi gereklidir. Bu hizmet
ülkemizde herhangi bir kuruluş tarafından henüz uygulamaya konulmamıştır.
Daha detayly bilgi için www.echeck.org sitesi ziyaret edilebilir.
Diğer Ödeme Araçları
Escrip: Bağış ödemeleri gibi bazı özel düşük miktarlı ödemeler için
kurulmuş bir sistem.
IPIN: Internet harcamalarını ISS faturalarına yansıtan bir sistem.
PCPay: Smart Card bazlı bir sistem.
ECharge My Phone: Telefon faturası ile entegre edilmiş bir sistem.
First Virtual: Ödemeleri üçüncü bir kuruluşun toplayıp, ilgili taraflara
dağıtımını yaptığı bir sistem. |
|
|
