Bilindiği üzere Türkiye'de beş yıllık kalkınma planları ülkenin en önemli
siyaset belgeleri niteliğindedir. Bu planlarda tespit edilen amaç, ilke ve
politikalar Devlet organlarınca öncelikle dikkate alınmakta ve gereği
yerine getirilmektedir.
Bu nedenle bilim ve teknoloji yeteneğini geliştirmenin bir aracı olarak
görülen ve e-ticaret teknik altyapısı oluşturulmasının temel unsuru olan
bilgi ve iletişim teknolojilerine ilişkin 8 inci Beş Yıllık Kalkınma
Planında yer alan politikalar aşağıda açıklanmıştır
1. Amaçlar, İlkeler ve Politikalar
o Plan döneminde stratejik sektörlerden birisi olacak bilgi ve iletişim
teknolojilerisektörünün rekabet gücünün artırılmasına öncelik
verilecektir. Yazılımstratejik bir alan olarak belirlenecek ve bu alanda
uygun teşvikler düzenlenecektir.
o Telekomünikasyon politikasının temel hedefi, ülkemizin telekomünikasyon
hizmet yeteneğinin küresel düzeyde geliştirilerek, ekonomik ve sosyal
refahın artırılmasına katkı sağlanmasıdır. Devletin sektörde rekabet
ortamını sağlayıcı ve düzenleyici rolü ağırlık kazanacaktır.
o Bilgi teknolojisinde Ar-Ge çalışmaları desteklenecektir.
o Türkiye'de kullanıma sunulan yazılım ürünlerine Türkçe desteği
sağlanmasına yönelik çalışmalar sürdürülecektir.
o Bilgi ve iletişim teknolojilerinde, kullanıcıların talepleri dikkate
alınarak, teknolojik gelişmelerin ve alt sektörler arasındaki yakınsamanın
sağladığı hizmetlere erişimi kolaylaştıracak hukuki, idari ve teknik
düzenlemeler hızla gerçekleştirilecektir.
o Bilgi ve iletişim teknolojileri alanında geliştirilecek tüm kurumsal
yapılanma modellerinde, devletin kamusal hizmetlerle ilgili görevleri
yerine getirirken,teşkilat yapısının küçültülerek fonksiyonel hale
getirilmesi ilkesine uygun modeller esas alınacaktır. Etkin çalışacak,
uzmanlığı ön plana çıkaran, koordinasyon görevini yerine getirebilecek,
kamuoyunu bilgilendiren ve özel
sektörün ve sivil toplum örgütlerinin görüşlerini karar süreçlerine
yansıtacak, Türkiye'ye uygun kurumsal yapılanma modelleri belirlenecektir.
o Herkesin makul ücretlerle telekomünikasyon altyapısından ve
hizmetlerinden yararlanmasını sağlayacak uygulamalar esas alınacak, tüm
işletmecilere şeffaf ve eşit kurallar getirilerek tüketici hakları
korunacaktır.
o Telekomünikasyon pazarının 2003 yılı sonunda tam olarak rekabete
açılacağı dikkate alınarak, Türk Telekomünikasyon A.Ş.'nin pazar
koşullarında rekabet edebilmesi amacıyla, bu tarihe kadar kamunun sahip
olduğu hisselerin azaltılması yönünde gerekli düzenlemeler yapılacaktır.
o Katma değerli hizmetlerde, özel sektörün ruhsat ve genel izin gibi
yöntemlerle yetkilendirilmesine ağırlık verilerek, teknolojik gelişmelerin
getirdiği imkanların rekabetçi bir ortamda sunulması hedeflenecektir.
o Tüketici taleplerinin mobil telekomünikasyon hizmetlerine kayması
sonucu,bu pazarda yaşanan hızlı gelişim, teknolojik ilerlemeler ve
maliyette yaşanan düşmelerin de etkisiyle artarak devam edecektir.
Önümüzdeki dönemde başta internet erişimi ve elektronik ticaret
uygulamaları olmak üzere birçok telekomünikasyon hizmetinde ağırlıklı
olarak mobil şebekeler kullanılacaktır.
Yüksek hızda veri transferine imkan veren üçüncü nesil sonrası mobil
sistemler, telekomünikasyonun mobil ağırlıklı yapısını daha da
kuvvetlendirecektir.
o Ülkemizin internet hizmetlerinde gelişimini sağlayacak, özel sektörün
vekullanıcıların taleplerinin de dikkate alındığı ulusal politikalar
geliştirilecektir.Hizmet kalitesi yüksek ve bilgi güvenliğinde etkinliğin
sağlandığı internet hizmetlerinin verilmesinde, özel sektör tarafından
kurulacak alternatif altyapıların kullanılmasını sağlayacak hukuki ve
teknik düzenlemeler yapılacaktır.
o Küresel ekonomi içerisinde payı hızla artan elektronik ticaretin
geliştirilmesi konusunda kamunun rolü, gerekli teknik ve yasal altyapının
oluşturulması olacaktır. Yapılacak düzenlemelerde kullanıcılar ve
tüketiciler açısından güvenli bir ortam sağlanmasına, kişisel bilgilerin
ve tüketici haklarının elektronik ortamda korunmasına önem verilecektir.
o Elektronik ticaretin gelişiminin izlenebilmesi için gerekli olan
istatistiki bilginin toplanması, işlenmesi ve raporlanması sağlanacaktır.
o Bilgi güvenliğinin sağlanması için uluslararası kural ve standartlar
çerçevesinde çalışmalar tamamlanacak, özellikle elektronik ticareti
kolaylaştıracak önlemler alınacaktır.
o Kamu kesiminde bilgi altyapısının kurulması ve buna ilişkin politika
belirlenmesi konuları, kamunun bilgi çağındaki yeni rolüne uygun bir
yaklaşımla ele alınacaktır. Kamunun sahip olduğu bilgiler topluma, açıklık
ve şeffaflık ilkelerine göre ulaştırılacaktır.
o Üniversitelerin bilgi ve iletişim teknolojileri altyapıları ve ulusal ve
uluslararası ağ bağlantıları güçlendirilecektir.
o VIII.Plan döneminde, dünyadaki teknolojik gelişmeler izlenerek sayısal
yayıncılığa geçilecektir. Bu teknolojinin yaygınlaşması amacıyla, yayın
kuruluşları arasında eşitlik ilkesine ters düşmeyecek şeffaf düzenlemeler
geliştirilecektir.
o Özel radyo ve televizyon kuruluşlarına lisans verilmesi konusunda
gerekli çalışmalar tamamlanacaktır. TRT yeniden yapılandırılarak, sağlıklı
bir mali yapıya kavuşturulacak ve yayın içeriği zenginleştirilecektir.
o Posta hizmetlerinde AB ülkelerinin serbestleştirme çalışmaları dikkate
alınarak gerekli yasal düzenlemeler yapılacaktır. PTT'nin yeniden
yapılandırılması tamamlanarak, posta hizmetlerinde kalite artırılacaktır.
o VIII. Plan dönemi sonunda sabit telefon abone sayısının 26 milyona,
abone yoğunluğunun yüzde 37'e erişmesi öngörülmektedir. Mobil telefon
abone sayısının 30.5 milyona, abone yoğunluğunun ise yüzde 44'e ulaşacağı
tahmin edilmektedir. İnternet kullanıcı sayısının 15 milyona, kablo TV
abone sayısının 4.6 milyona, şebekede kullanılan fiber optik kablo
uzunluğunun 103
bin km'ye ulaşması beklenmektedir.
2. Hukuki ve Kurumsal Düzenlemeler
o Bilgi güvenliği ve kullanımı konusunda,
teknolojik gelişmeler dikkate alınarak, elektronik ticaretin
geliştirilmesi, kişisel ve ulusal güvenlikle ilgili bilgilerin korunması
konularına önem verilerek kamu ve özel kesim tarafından üretilen
bilgilerin, internet aracılığı ile kamuoyuna açılması ve mevcut kurumlarda
eşgüdüm içersinde çalışacak uygun kurumsal yapılanma modeli için gerekli
hukuki altyapı hazırlanacaktır.
o Elektronik ticarete ilişkin temel yasal düzenleme çalışmaları
sonuçlandırılacak, gelişimin izlenmesi için gerekli çalışmalar
başlatılacaktır.
o Posta hizmetleri piyasasının günün şartlarına uygun şekilde
yapılanmasını sağlayacak hukuki düzenlemeler gerçekleştirilecektir.
o TRT'nin yeniden yapılandırılması ve sağlıklı bir mali yapıya
kavuşturulması kapsamında gerekli hukuki düzenlemeler yapılacaktır.
o Sayısal yayıncılığa geçiş ve sayısal dönemi için gerekli hukuki ve
kurumsaldüzenlemeler yapılacaktır.
o Telekomünikasyon alanında AB'ye uyum çalımları kapsamında gerekli hukuki
düzenlemeler yapılacaktır.
3. Bilgi ve İletişim Teknolojileri Temel Amaç,
İlke ve Politikalar
o Dünyada ekonomik ve toplumsal açıdan kilit bir
nitelik kazanan bilgi ve iletişim teknolojileri alanlarında hızlı bir
gelişme sağlanması amaçlanacaktır.
Bu doğrultuda, bilgi ve iletişim teknolojilerinde rekabet gücünün
artırılmasına,hukuki ve kurumsal yapının geliştirilmesine, insangücünün
eğitimine ve Ar-Ge'ye önem verilecektir. Yazılım sektörü desteklenecek,
hizmet içerik ve donanımın gelişmesini sağlayacak koşullar
hazırlanacaktır.
o Ulusal bilgi altyapısı geliştirilerek bilgiye erişim
kolaylaştırılacaktır. İnternete erişim kapasitesi uluslararası
gelişmelerin gerektirdiği düzeye yükseltilecek, elektronik ticareti
geliştirmek ve bilgi güvenliğini sağlamak için uluslararası kural ve
standartlar çerçevesinde hukuki ve kurumsal düzenlemeler yapılacaktır.
o Telekomünikasyon hizmet yeteneğinin küresel düzeyde geliştirilmesi
amaçlanacaktır. Sektörün düzenlenmesinde, Avrupa Birliği ve Dünya Ticaret
Örgütü ile yapılan anlaşmalar ve ülke taahhütleri dikkate alınarak,
kullanıcıların makul ücretlerle telekomünikasyon hizmetleri ve
altyapısından yararlanması temin edilecek, saydamlık ve eşitlik ilkeleri
çerçevesinde tüketici hakları korunacak ve sektörde etkin bir rekabet
ortamı sağlanacaktır.
|
